W ramach prac "Warsztatu budowania Strategii obszaru Gmin Nadzalewowych" nie wypracowano i nie wydyskutowano Wizji strategii rozwoju obszaru.

Wartością wizji jest pozytywne oddziaływanie na procesy integracji społeczności lokalnej, wokół zadań ważnych zarówno dla rozwoju całego obszaru, jak też społeczności lokalnej poszczególnych gmin oraz województw: województwa warmińsko-mazurskiego i pomorskiego.
Sformułowania zaproponowane, przedyskutowane jako propozycje zapisu celu głównego upoważniają do przyjęcia następującego zapisu "Wizji":

Priorytety Narodowej Strategii Rozwoju Regionalnego (Wstępnego Narodowego Planu Rozwoju), znajdujące potwierdzenie w "Strategiach rozwoju" Województwa Warmińsko-Mazurskiego i Pomorskiego ważne dla obszaru gmin nadzalewowych są następujące:
1. Rozbudowa i modernizacja infrastruktury służącej wzmacnianiu konkurencyjności i spójności obszaru.
2. Restrukturyzacja i dywersyfikacja bazy ekonomicznej obszaru.
3. Wsparcie obszarów wymagających aktywizacji; rozwój współpracy transgranicznej.
4. Rozwój zasobów ludzkich.
Wymienione priorytety rozwoju wprowadzono w tej części dokumentu w formie dodatkowych zapisów. Głównym zamierzeniem tego zabiegu jest zapewnienie, wymaganej w systemie planowania, spójności z celami Narodowej Strategii Rozwoju Regionalnego (szczególnie na etapie implementacji - ubiegania się o dofinansowanie przedsięwzięcia ze środków Unii Europejskiej).
Cel główny, strategiczny, wypracowano w czasie warsztatów planistycznych, w których wzięli udział liderzy życia gospodarczo-ekonomicznego i społecznego gmin oraz liderzy licznych instytucji, organizacji, firm oraz znawcy obszaru.
Bazę wyjściową do prac planistycznych stanowiły liczne, wcześniej wymienione, opracowania naukowe, badawcze i planistyczne.
Cele strategiczne (bezpośrednie), podobnie jak cel główny są wynikiem dyskusji społecznej i wspólnej pracy lokalnych liderów.

Wypracowane cele strategiczne (bezpośrednie), zadania oraz kierunki działań w Strategii Rozwoju Obszaru Gmin Nadzalewowych są zbieżne z priorytetami przyjętymi w dokumentach planowania strategicznego na szczeblu obu województw: warmińsko-mazurskiego i pomorskiego, a także z priorytetami rozwojowymi Narodowej Strategii Rozwoju Regionalnego oraz dokumentami rządowymi.
Końcowa redakcja celów bezpośrednich nie narusza treści merytorycznych wypracowanych w czasie warsztatów planistycznych. W wyniku prac redakcyjnych treści te uporządkowano dostosowując do zapisów w dokumentach przygotowanych dla potrzeb tego opracowania, a także w dokumentach zewnętrznych planowania strategicznego.

Cel 1

Istnieje kompleksowo rozwinięty system transportowy obszaru, powiązany z układem międzynarodowym, krajowym i regionalnym oraz dostosowany do potrzeb obsługi gospodarki lokalnej.

Cel 2

Dobrze jest rozwinięta infrastruktura turystyczna, w tym dla ekoturystyki i agroturystyki w oparciu o zasoby i potencjały przyrodnicze, kulturowe, krajobrazowe i krajoznawcze znaczenia krajowego i międzynarodowego.

Cel 3

Istnieje nowoczesna infrastruktura na rzecz ochrony środowiska oraz osłony przeciwpowodziowej terenów położonych nad Zalewem Wiślanym i Żuław Wiślanych.

Cel 4

Dobrze są rozwinięte węzłowe ośrodki miejskie: Elbląg - jako centrum podregionu, ośrodek subregionalny o znaczeniu krajowym, Braniewo i Nowy Dwór Gdański jako ośrodki uzupełniające oraz Frombork jako ośrodek rozwoju turystyki opartej o zasoby dziedzictwa kulturowego o znaczeniu europejskim i Stegna jako ośrodek uzupełniający dla terenów mierzejowych i nadzatokowych.

Cel 5

Cel 6

Istnieje silny lobbing na rzecz obszaru Ekoregionu Zalewu Wiślanego oraz napływ kapitałów skierowanych na rozwój gospodarczy.

Cel 7

Zasoby ludzkie są siłą napędową rozwoju obszaru.

CEL l

Transport, obok ochrony środowiska, można uznać za podstawowy warunek rozwoju gmin nadzalewowych. Stan i perspektywy tego działu gospodarki dla realizowanego obszaru należy rozpatrywać w dwóch aspektach:
a) jako warunek dostępności z zewnątrz,
b) jako czynnik integracji obszaru i wzajemnego wspierania rozwoju poszczególnych gmin.
W aspekcie pierwszym chodzi o stan i wykorzystanie szlaków poszczególnych gałęzi transportu, łączących Zalew Wiślany z zagranicą i krajowym systemem transportowym. Dotyczy to:
1) dróg wodnych z Zalewu Wiślanego na Bałtyk,
2) dróg wodnych łączących Zalew z Wisłą i Gdańskiem,
3) dróg kołowych do granicy z Obwodem Kaliningradzkim oraz na południe i zachód kraju,
4) szlaków kolejowych do granicy z Federacją Rosyjską oraz na południe i zachód kraju,
5) lotnisk.
Głównym szlakiem wodnym łączącym obszar nadzalewowy z Bałtykiem jest tor wodny Elbląg - Cieśnina Piławska.
Osiągnięcie celu wymaga realizacji między innymi:

Zadania:
1. Infrastruktura transportowa; drogi wodne:
1.1. Budowa kanału przez Mierzeję Wiślaną (łączącego drogi wodne Zalewu Wiślanego z Morzem Bałtyckim).
1.2. Modernizacja i przystosowanie szlaku wodnego od Wisły (Gdańska) przez Szkarpawę, Wisłę Królewiecką, Zalew Wiślany, rzekę Elbląg do Ostródy i Iławy dla potrzeb:
- Aktywizacji turystyki i jachtingu
- Morskiej drogi transportowej z Elbląga i portów Zalewu Wiślanego
- Aktywizacji transportowych dróg wodnych.
1.3. Pogłębienie toru wodnego z Elbląga przez Zalew Wiślany do Bałtijska oraz do Kaliningradu (granica państwa) oraz do portów: Tolkmicko, Krynica Morska, Kąty Rybackie, Frombork, Nowa Pasłęka, także drogi wodnej do portów Gdańska.
1.4. Uruchomienie przeprawy promowej Tolkmicko - Krynica Morska - Tolkmicko:
- Budowa przyczółków, nabrzeży i koniecznej infrastruktury technicznej
- Przygotowanie terminali i organizacja przeprawy (np. powołanie podmiotu gospodarczego).
2. Rozbudowa i modernizacja spójnego z drogami wodnymi, kompleksowego systemu transportowego warunkującego rozwój gospodarczy gmin nadzalewowych:
2.1. Odbudowa drogi 22 - budowa drogi ekspresowej Elbląg - Kaliningrad wraz z mostami i przejściem granicznym w Grzechotkach oraz przebudowa węzła komunikacyjnego Elbląg - Wschód (drogi nr 7 i 22).
2.2. Kontynuacja przedsięwzięcia Budowa przeprawy mostowej przez rzekę Elbląg wraz z drogami dojazdowymi.
2.3. Modernizacja drogi lądowej: Elbląg - Suchacz - Kadyny - Tolkmicko oraz budowa odcinka Suchacz- Kadyny.
2.4. Modernizacja drogi Nr 502 Nowy Dwór - Stegna.
2.5. Modernizacja drogi Nr 501 Mikoszewo - Piaski z realizacją obejścia miejscowości Stegna i Sztutowo.
2.6. Remont, modernizacja drogi Nr 508 Elbląg - Braniewo wraz z budową obwodnicy dla Braniewa do przejścia granicznego w Gronowie oraz obwodnicy dla Fromborka i obejścia dla wsi Pogrodzie.
2.7. Modernizacja drogi Pogrodzie - Tolkmicko.
2.8. Remont, modernizacja drogi Sztutowo - Grochowo (z przeprawą wodną przez rzekę Szkarpawę) - Osłonka - Marzęcino - Nowakowo dla ruchu weekendowego miasta Elbląga.
2.9. Stworzenie na Mierzei Wiślanej alternatywnego do transportu indywidualnego transportu zbiorowego (parkingi zaporowe, atrakcyjne środki transportu zbiorowego).
2.10.Dostosowanie lotniska w Elblągu dla potrzeb lotnictwa pasażerskiego, budowa lądowiska dla helikopterów w Krynicy, Braniewie, Nowym Dworze Gdańskim.

CEL 2

Budowa nowoczesnej infrastruktury turystycznej, a także infrastruktury warunkującej rozwój gospodarczy w szerokim znaczeniu jest warunkiem koniecznym dla aktywizacji tego obszaru i wykorzystania zasobów przyrodniczych.
Można to osiągnąć przez:

Zadania:
1. Przystosowanie sieci portów, stanic i przystani żeglarskich na Zalewie Wiślanym dla zróżnicowanych wymagań turystów krajowych i zagranicznych poprzez:
1.1. Rozbudowę i modernizację istniejących portów i przystani na Zalewie, podniesienie ich standardu, a także rozbudowę całego przyportowego zaplecza usługowego dla potrzeb żeglarstwa, turystyki wodnej i sportów wodnych.
1.2. Budowę nowych portów (marin) i przystani dobrze zorganizowanych i wyposażonych, z dostosowaniem do wymogów turysty europejskiego.
1.3. Utworzenie lokalnych wodnych przejść granicznych w Krynicy Morskiej i Nowej Pasłęce.
1.4. Zbudowanie i zorganizowanie wokół całego Zalewu Wiślanego gęstej sieci przystani dla potrzeb turystyki i rekreacji (kajakowa, łodziowa, wędkarska, itp.).
1.5. Rozwój i tworzenie dla potrzeb turystyki tzw. małej infrastruktury przy portach i przystaniach (parkingi strzeżone, pola namiotowe, zaopatrzenie w gaz i paliwo, odbiór ścieków, itp.).
2. Zorganizowanie turystycznych szlaków wodnych na rzekach, pieszych i rowerowych w obszarze Zalewu Wiślanego, spójnych ze szlakami międzynarodowymi, projektowanymi dla tego obszaru, m.in.:
2.1. W systemie rzek: rzeki Szkarpawy, Wisły Królewieckiej, rzeki Nogat z połączeniami z rzeką Tugą (Świętą), także rzeki Elbląg, dalej kanału Elbląsko-Ostródzkiego, połączenie Zalewu Wiślanego poprzez Kanał Elbląski z jeziorami na Warmii i Mazurach, ponadto rzeki Pasłęki, modernizacji torów wodnych do niezbędnych parametrów drogi wodnej śródlądowej.
2.2. Uporządkowanie i zagospodarowanie przestrzeni przywodnej wzdłuż rzek na terenie miast i wsi.
2.3. Zagospodarowania turystycznego w wyznaczonych miejscach wzdłuż tych rzek (pola namiotowe, sanitariaty, telefon, sieć energetyczna, gastronomia, itp.).
3. Wykorzystanie dla aktywizacji ruchu turystycznego dziedzictwa kulturowego, w tym:
3.1. Budowa tożsamości regionalnej w ramach obszaru Zalewu Wiślanego.
3.2. Utrzymanie w dobrym stanie zabytków odbudowanych i tworzenie zachęt ekonomicznych, prawnych i organizacyjnych do odbudowy obiektów zabytkowych oraz rewitalizacji całych zespołów miejskich i traktowanie ich jako czynnika aktywizującego turystykę.
3.3. Rekonstrukcja, remont lub przygotowanie dla potrzeb turystyki najcenniejszych zabytków hydrotechniki, zwłaszcza na Żuławach i Kanale Elbląsko-Ostródzkim.
3.4. Budowa, odtwarzanie i zachowanie w dobrym stanie obiektów związanych z tożsamością obszaru, w tym budowa Małej Holandii, Osady "Truso", przywrócenie świetności wsi Żuławki, organizacja skansenu-muzeum Zalewu Wiślanego.
3.5. Zaprojektowanie, zbudowanie i zorganizowanie nadzalewowej strefy turystycznej obejmującej południowy brzeg Zalewu Wiślanego, to jest liczne małe i duże osady i miasta. Strefa powinna:
- posiadać dobrze przemyślany plan przestrzenny,
- wszystkie miejscowości od Elbląga aż po granice Państwa są wzorowo zagospodarowane, pięknie utrzymane, dobrze skomunikowane, posiadają infrastrukturę komunalną i turystyczną,
- dysponować zróżnicowaną bazą turystyczną od agroturystyki, pokoi gościnnych po hotele i schroniska,
- oferować liczne atrakcje (konie, jarmarki, festyny, kąpieliska, boiska, obserwacje ptaków, udział w połowie ryb, udział w wytwarzaniu wyrobów z gliny, itp.),
- oferować różne formy spędzania czasu (wędkarstwo, myślistwo, hippika, turystyka przyrodnicza, kulturowa, wodna, itp.),
- wykorzystać atrakcyjność kolei nadzalewowej,
- być oferowany turyście pieszemu, zmotoryzowanemu, rowerowemu, wodnemu, konnemu, itp., a także być ofertą dla wielkich rzesz ludności, głównie miejskiej na weekendy.

CEL 3

Rewitalizacja ekologiczna Zalewu Wiślanego, odnowa jego zasobów oraz zapewnienie właściwego stanu środowiska stanowi warunek konieczny dla istnienia tego obszaru. Ważnym zadaniem jest oczyszczenie terenów przybrzeżnych Zalewu Wiślanego, stanowiących jednocześnie tarliska ryb. Z badań wynika, że dno Zalewu Wiślanego zalegają muły o dużym zanieczyszczeniu, szkodliwym dla rozwoju rybactwa. Duże znaczenie dla czystości wód Zalewu Wiślanego ma również sposób gospodarowania (prowadzenia działalności gospodarczej) w miasteczkach leżących w jego bezpośrednim sąsiedztwie. Zlokalizowane przedsiębiorstwa oraz gospodarstwa domowe generują duże ilości różnego rodzaju zanieczyszczeń. Najpilniejszą do podjęcia jest sprawa unieszkodliwiania i prawidłowej utylizacji odpadów stałych. Dalszego uporządkowania wymaga sprawność urządzeń technicznych dla oczyszczania ścieków bytowych i przemysłowych.
Osiągnięcie celu wymaga:

Zadania:
1. Kontynuacja modernizacji oczyszczalni ścieków; wprowadzanie trzeciego stopnia oczyszczania ścieków z zanieczyszczeń chemicznych.
2. Wdrożenie właściwych metod oczyszczania terenów przybrzeżnych dna Zalewu Wiślanego z zanieczyszczeń chemicznych.
3. Budowa zintegrowanego systemu unieszkodliwiania odpadów stałych, włączając w ten system i wykorzystując istniejące dotychczasowe rozwiązania.
4. Budowa spójnych rozwiązań instytucjonalno-organizacyjnych dla prowadzenia zadań w zakresie osłony przeciwpowodziowej oraz gospodarki melioracyjnej tego obszaru, np. powołanie międzywojewódzkiego jednego podmiotu, odpowiedzialnego za całość spraw.
5. Budowa systemu wczesnego ostrzegania przed powodzią.
6. Modernizacja oraz utrzymanie w sprawności technicznej i pełnej gotowości urządzeń ochrony przeciwpowodziowej.
7. Utrzymania sprawności rowów i technicznych urządzeń melioracyjnych.
8. Zbudowanie sieci gazowej dla potrzeb gmin Stegna, Sztutowo, Krynica Morska.

Frombork. Ze względu na posiadane zabytki architektury, ciekawą historię, oryginalną zabudowę oraz ludzi, którzy tu przed wiekami działali - Frombork zwany jest Perłą Północy, a liczne obiekty świadczą o unikalności tego miasta.
Dlatego też najważniejsze we Fromborku powinny być:
1. Ochrona dziedzictwa kulturowego.
2. Odbudowa, rewitalizacja zespołu miejskiego.
3. Budowa dobrej infrastruktury dla turystyki krajowej i zagranicznej.
4. Wykorzystanie dziedzictwa kulturowego, zasobów wód oraz położenia na szlakach turystycznych do stworzenia centrum turystyki o znaczeniu krajowym i międzynarodowym.

Stegna. Stanowi ważny węzeł drogowy. Tu zbiegają się drogi z Gdańska, Malborka, Elbląga i Krynicy Morskiej. Tu przebiegają też ważne drogi wodne śródlądowe. Stegna posiada dobrą bazę turystyczno-wypoczynkową i wspaniałe plaże. W sposób naturalny gmina ta, zwłaszcza siedziba władz gminy, wyrasta na ośrodek obsługujący cały obszar mierzejowy i nadzatokowy.
Ważniejsze zadania z tym związane, to:
1. Modernizacja dróg: nadmorskiej do Mikoszewa, w kierunku Nowego Dworu Gdańskiego wraz z przeprawami mostowymi.
2. Przebudowa i modernizacja układu drogowego w Stegnie łącznie z obwodnicami i parkingami (w tym zaporowymi).
3. Wykształcenie infrastruktury do realizacji usług ponadgminnych (banki, oświata, kultura i sport, np. połów bursztynu, spływy, itp.).
4. Zagospodarowanie śródlądowych dróg wodnych dla potrzeb turystyki i transportu.
5. Przystosowanie kolejnych ośrodków do całorocznego wykorzystania dla celów leczniczych, wypoczynkowych, konferencyjno-szkoleniowych.
6. Wykształcenie infrastruktury technicznej i komunalnej zabezpieczającej bieżące potrzeby turystów i mieszkańców oraz pełną ochronę środowiska naturalnego.
7. Wykorzystanie bogatego dziedzictwa kulturowego (zabytki architektury, urządzenia hydrotechniczne) oraz unikalnej przyrody do rozwoju gospodarczego gminy i całego obszaru nadzalewowego.

CEL 5

CEL 6

CEL 7

Rozwój społeczno-gospodarczy obszaru ściśle będzie zależał od umiejętności i skuteczności zasobów ludzkich. Istniejąca wielka liczba osób o zróżnicowanym poziomie wykształcenia może być motorem rozwoju gospodarczego.
Osiągnięcie celu wymaga:
Zadania:
1. Wspierania rozwoju szkolnictwa wyższego w Elblągu; w tym rozwój zaplecza akademickiego.
2. Rozwoju szkolnictwa zawodowego z uwzględnieniem specyficznych potrzeb gmin obszaru (turystyka, rolnictwo, gospodarka wodna, obsługa graniczna i przygraniczna).
3. Stworzenia spójnego, nowoczesnego systemu podnoszenia i zmiany kwalifikacji osób dorosłych, w tym bezrobotnych, np. Centra Doskonalenia Zawodowego.
4. Tworzenia korzystnych warunków do zamieszkania i wypoczynku jako motywacji wyboru obszaru do stałego pobytu ludzi, zwłaszcza wykształconych.
5. Działań na rzecz tworzenia miejsc pracy, a co za tym idzie, tworzenia dobrych perspektyw dla ludzi młodych zwłaszcza kończących szkoły średnie i wyższe.

Realizacja zadań

Kierunki działań grupują zadania szczegółowe, ważne dla aktywizacji, rozwoju obszaru gmin nadzalewowych. Należą do nich m.in.:
1. weryfikacja, dostosowanie przepisów prawnych sprzyjających rozwojowi gospodarczemu i społecznemu (np. na rzecz rolnictwa, na rzecz dostępu do wód Bałtyku, realizacja zadań ochrony p.powodziowej i melioracyjnej);
2. promocja i organizowanie wspólnych przedsięwzięć, jak: targi i imprezy kulturalne o znaczeniu ponadlokalnym; wspomaganie rozwoju przedsiębiorczości,
3. działania dla wydatnego zwiększenia napływu kapitału dla nowych inwestycji (bądź procesów modernizacyjnych),
4. organizowanie dobrze rozwiniętych centrów biznesu i nowych technologii, z oddziaływaniem na obszar, zorganizowanie wspólnego zaplecza instytucjonalnego,
5. rozwój zasobów siły roboczej (o wysokich kwalifikacjach) systemu nauczania dostosowanego do potrzeb rynku pracy nauki do rynku pracy,
6. rozwój małych i średnich przedsiębiorstw (MSP), poprzez uruchomienie różnych instrumentów lokalnych; uporządkowanie procedur prawnych, ulgi w podatkach,
7. kompleksowe działania na rzecz rozwoju sieci portów i przystani o standardach europejskich, powiązane z rozwojem i modernizacją dróg kołowych, wodnych śródlądowych (rzekami: Szkarpawa, Nogat oraz Kanał Elbląsko-Ostródzki),
8. poprawa dostępu do Morza Bałtyckiego (z alternatywą budowy nowego kanału wodnego łączącego Zalew Wiślany bezpośrednio z wodami Morza Bałtyckiego,
9. dobre zorganizowanie szlaków turystycznych: wodnych, pieszych i rowerowych,
10. dobrze zorganizowany system kształcenia zasobów siły roboczej, przekwalifikowania i szkolenia.
Realizacja tych działań w większości przypadków powinna być podejmowana jako działania wspólne, międzygminne lub w ramach Związku Gmin Nadzalewowych. Do działań tych mogą być wykorzystywane środki zarówno własne, jak też i zewnętrzne, w tym instrumenty polityki przedakcesyjnej Unii Europejskiej lub funduszy strukturalnych oraz fundusze celowe.
Większość działań wymaga współpracy międzywojewódzkiej Województwa Warmińsko-Mazurskiego i Pomorskiego.

3.2. PRZEDSIĘWZIĘCIA - ZADANIA DO KONTRAKTÓW WOJEWÓDZKICH (FINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW PRZEDKACESYJNYCH UNII EUROPEJSKIEJ)

WYKAZ ZADAŃ

warunkujących realizację "Strategii...", w tym do "Kontraktów Wojewódzkich"województw warmińsko-mazurskiego oraz pomorskiego

I. Rozwój przedsiębiorczości, zwłaszcza MSP; innowacje i transfer nowych technologii

1. Zachowanie i tworzenie nowych miejsc pracy w oparciu o rozwijającą się
sieć portów i przystani w obszarze Zalewu Wiślanego.

1.1. Unowocześnienie i rozwój większych portów dla potrzeb żeglugi pasażerskiej i towarowej, w tym szczególnie w Elblągu, Tolkmicku, Krynicy Morskiej, Kątach Rybackich i Fromborku.

1.2. Rozwój i tworzenie gęstej sieci przystani dla turystyki i rekreacji okalającej cały Zalew.

1.3. Unowocześnienie i modernizacja przystani dla potrzeb rybołówstwa.

2. Rozwój gospodarki rybackiej na Zalewie Wiślanym poprzez:

2.1. Stałe zarybianie akwenu Zalewu oraz rzek doń wpływających,

2.2. Restytucję ichtiocenozy Zalewu Wiślanego,

2.3. Ochronę młodzieży ryb,

2.4. Budowę przepławek i tarlisk.

2.5. Rozwój i tworzenie podmiotów zajmujących się produkcją narybku dla potrzeb gospodarki rybackiej na Zalewie Wiślanym, rzekach i innych akwenach wodnych obszaru.

2.6. Wspieranie powstawania działalności i rozwoju podmiotów gospodarczych zajmujących się przetwórstwem ryb i obsługą rybaków.

3. Organizowanie i rozwijanie sieci "Zielonych szkół", w tym także w formie działalności gospodarczej.

4. Organizowanie i wspieranie targów, jarmarków i imprez promujących MSP.

5. Organizowanie centrów szkoleniowo-konferencyjnych z wykorzystaniem istniejącej bazy.

6. Rozwój i tworzenie dla potrzeb turystyki tzw. małej infrastruktury przy portach i przystaniach (parkingi strzeżone, pola namiotowe, zaopatrzenie w gaz i paliwo, odbiór ścieków).

7. Przystosowanie (2-3) portów nad Zalewem Wiślanym dla potrzeb ruchu towarowego i pasażerskiego przygranicznego i stref wolnocłowych z portami Federacji Rosyjskiej.

II. Inwestycje infrastruktury technicznej i transportowej, poprawiające warunki realizacji inwestycji gospodarczych

1. Infrastruktura transportowa; drogi wodne:

1.1. Budowa kanału przez Mierzeję Wiślaną (łączącego drogi wodne Zalewu Wiślanego z Morzem Bałtyckim).

1.2. Modernizacja i przystosowanie szlaku wodnego od Wisły (Gdańska) przez Szkarpawę, Wisłę Królewiecką, Zalew Wiślany, rzekę Elbląg do Ostródy i Iławy dla potrzeb:

1.2.1. Aktywizacji turystyki i jachtingu,

1.2.2. Morskiej drogi transportowej z Elbląga i portów zalewu Wiślanego,

1.2.3. Aktywizacji transportowych dróg wodnych.

1.3. Pogłębienie toru wodnego z Elbląga przez Zalew Wiślany do Bałtijska oraz do Kaliningradu (granica państwa) oraz do portów: Tolkmicko, Krynica Morska, Kąty Rybackie, Frombork, także drogi wodnej do portów Gdańska.

1.4. Uruchomienie przeprawy promowej Tolkmicko - Krynica Morska - Tolkmicko:

1.4.1. Budowa przyczółków, nabrzeży i koniecznej infrastruktury technicznej.

1.4.2. Przygotowanie terminali i organizacja przeprawy (np. powołanie podmiotu gospodarczego).

2. Rozbudowa i modernizacja spójnego z drogami wodnymi, kompleksowego systemu transportowego warunkującego rozwój gospodarczy gmin nadzalewowych:

2.1. Kontynuacja przedsięwzięcia Budowa przeprawy mostowej przez rzekę Elbląg wraz z drogami dojazdowymi.

2.2. Modernizacja drogi lądowej: Elbląg - Suchacz - Kadyny - Tolkmicko oraz budowa odcinka Suchacz - Kadyny.

2.3. Modernizacja drogi Nr 502 Nowy Dwór - Stegna.

2.4. Modernizacja drogi Nr 501 Mikoszewo - Piaski z realizacją obejścia miejscowości Stegna i Sztutowo.

2.5. Remont, modernizacja drogi Nr 508 Elbląg - Braniewo wraz z budową obwodnicy dla Braniewa do przejścia granicznego w Gronowie oraz obwodnicy dla Fromborka i obejścia dla wsi Pogrodzie.

2.6. Modernizacja drogi Pogrodzie - Tolkmicko.

2.7. Remont, modernizacja drogi Sztutowo - Grochowo (z przeprawą wodną przez rzekę Szkarpawę) - Osłonka - Marzęcino - Nowakowo dla ruchu weekendowego miasta Elbląga.

Infrastruktura transportowa, warunkująca rozwój współpracy transgranicznej w obszarze, tworząca warunki do rozwoju działalności gospodarczej.

1. Odbudowa drogi 22; budowa drogi ekspresowej Elbląg - Kaliningrad oraz infrastruktury mostowej; przebudowa węzła komunikacyjnego Elbląg - Wschód (droga krajowa Nr 7 i 22).

2. Budowa międzynarodowego przejścia granicznego towarowo-osobowego Grzechotki.

3. Modernizacja drogi Nr 50; w tym budowa nowego odcinka Stare Pole - Elbląg.

4. Realizacja przejścia granicznego w Piaskach dla ruchu pieszego i rowerowego i następnie sukcesywna rozbudowa tego przejścia.

5. Budowa lotniska regionalnego w Elblągu oraz lądowiska dla helikopterów w Krynicy Morskiej, Braniewie i Nowym Dworze Gdańskim.

6. Organizacja transportu alternatywnego po Mierzei Wiślanej (parkingi zaporowe, komunikacja zbiorowa - autobus, kolejka).

7. Elektryfikacja linii kolejowej o znaczeniu międzynarodowym: Elbląg - Kaliningrad oraz rozbudowa dworca kolejowego w Braniewie.

Infrastruktura techniczna, warunkująca rozwój gospodarczy, atrakcyjność inwestycyjną oraz poprawę warunków życia.

1. Gazyfikacja Mierzei Wiślanej (wzrost atrakcyjności terenu, poprawa ochrony środowiska, lepsza jakość warunków życia).

2. Budowa wysypiska regionalnego dla gmin żuławskich i mierzejowych oraz ewentualny odbiór odpadów komunalnych z Krynicy Morskiej (promem) przez ZUK w Elblągu.

3. Rekultywacja części Zalewu Wiślanego dla potrzeb turystyki, rekreacji i rybołówstwa.

III. Sprawny system osłony p.powodziowej

1. Realizacja zespołu zadań dotyczących ochrony p.powodziowej.

1.1. Utrzymanie w sprawności technicznej i gotowości urządzeń ochrony przeciwpowodziowej,

1.2. Wdrażanie skutecznych metod wczesnego ostrzegania przed powodzią,

1.3. Wdrożenie przejrzystego i skutecznego systemu gospodarowania i odpowiedzialności za urządzenia służące ochronie p.powodziowej,

1.4. Rozbudowa i modernizacja systemu ochrony p.powodziowej.

IV. Infrastruktura rozwoju turystyki

1. Budowa i organizacja szlaków turystycznych (wyznaczenie, infrastruktura, oznakowanie, wydawnictwa, informacje):

1.1. Wodnych na Żuławach i Zalewie Wiślanym, w powiązaniu z Iławą, Ostródą, Gdańskiem, Malborkiem, Bydgoszczą,

1.2. Rowerowych wokół Zalewu Wiślanego i powiązanych z nimi krajowymi i międzynarodowymi,

1.3. Pieszych, w oparciu o istniejące,

1.4. Tematycznych (np. mennonici, domy podcieniowe, zamki, skanseny),

1.5. Budowa marin żeglarskich: przy południowym brzegu Zalewu Wiślanego, na szlaku śródlądowym do Gdańska i w Elblągu,

1.6. Budowa infrastruktury i informacji dla potrzeb organizowanych i istniejących szlaków turystycznych.

2. Utworzenie braniewskiej, fromborskiej i tolkmickiej podstrefy turystycznej, w ramach Nadzalewowej Strefy Turystycznej.

3. Nadbrzeżna linia kolejowa wąskotorowa jako dziedzictwo kultury technicznej, atrakcja turystyczna i alternatywa transportowa.

4. Tworzenie warunków technicznych, organizacyjnych i promocyjnych dla rozwoju mało znanych lub nowych kierunków turystyki:

• zdrowotnej
• obserwacji ptaków (np. Drużno, Kąty Rybackie, Zatoka Elbląska, itp.)
• wędkarstwa na śródlądziu i na Zalewie
• myślistwa
• wczasów w siodle i hipoterapii
• agroturystyki
• przyrodniczo-dydaktyczne
• kongresowej
• nauki języków,
• kolejowej (trasa nadzalewowa, mierzejowa)
• zainteresowań artystycznych

5. Tworzenie i rozwój wypożyczalni sprzętu turystycznego (rowery, kajaki, łodzie, żaglówki).

6. Zbudowanie i zorganizowanie ciągu spacerowo-turystycznego na rzece Pasłęce.

7. Utworzenie ośrodka rekreacyjno-sportowego po byłej stadninie w Braniewie.

8. Wykorzystanie wód leczniczych w Krynicy Morskiej.

9. Wykorzystanie złóż wód solankowych we Fromborku.

10. Budowa aquaparku w Elblągu.

V. Edukacja, w tym dla dorosłych

1. Wspieranie rozwoju szkolnictwa wyższego w Elblągu; w tym rozwój zaplecza akademickiego.

2. Rozwój szkolnictwa zawodowego z uwzględnieniem specyficznych potrzeb gmin obszaru (turystyka, rolnictwo, gospodarka wodna, obsługa graniczna i przygraniczna).

3. Stworzenie spójnego, nowoczesnego systemu podnoszenia kwalifikacji dla osób dorosłych, w tym bezrobotnych, np. Centra Doskonalenia Zawodowego.

VI. Przedsięwzięcia z zakresu kultury regionalnej i lokalnej, będących składnikami kultury narodowej oraz ochrony i rozwoju dziedzictwa kulturowego

1. Budowa tożsamości regionalnej w ramach obszaru Zalewu Wiślanego:

1.1. Mała Holandia - odbudowa dziedzictwa kulturowego Żuław,

1.2. Truso - odbudowa dziedzictwa historyczno-kulturowego,

1.3. Ochrona dziedzictwa kulturowego w licznych wsiach żuławskich (w tym w Żuławkach, Drewnicy, Rybinie, Orłowie i innych),

1.4. Rewitalizacja Starego Miasta w Braniewie,

1.5. Powołanie Muzeum Zalewu Wiślanego (np. w byłym zakładzie Intersteru w Kątach Rybackich),

1.6. Rewitalizacja centrum Fromborka,

1.7. Lepsze wykorzystanie Wzgórza Katedralnego we Fromborku do kompleksowego świadczenia usług w powiązaniu z promocją, tworzeniem miejsc noclegowych, oferowaniem produktu wzbogacającego zwiedzanie Wzgórza.

2. Utrzymanie w dobrym stanie zabytków odbudowanych i tworzenie zachęt ekonomicznych, prawnych i organizacyjnych do odbudowy obiektów zabytkowych oraz rewitalizacji całych zespołów miejskich i traktowanie ich jako czynnika aktywizującego turystykę.

3. Rekonstrukcja, remont lub przygotowanie dla potrzeb turystyki najcenniejszych zabytków hydrotechniki, zwłaszcza na Żuławach i Kanale Elbląsko-Ostródzkim.

VII. Inwestycje poprawiające stan środowiska przyrodniczego

1. Oczyszczenie terenów z osadów dennych wzdłuż linii brzegowej Zalewu Wiślanego będących naturalnymi miejscami tarlisk i rybactwa.

2. Restytucja ichtiocenozy Zalewu Wiślanego oraz regulacja populacji kormorana czarnego.

3. Zorganizowanie i prowadzenie zintegrowanego systemu informacji turystycznej i promocji lub banku informacji o usługach turystycznych i ich otoczeniu (gdzie, kiedy, za ile - łącznie z hotelami, transportem, wypożyczalniami, parkingami, itp.).

4. Zorganizowanie systemu monitorowania środowiska przyrodniczego obszaru Zalewu Wiślanego.

5. Likwidacja osadów dennych w miejscach przystosowywanych dla potrzeb sportów i rekreacji.

6. Ochrona wód powierzchniowych poprzez: rozbudowę oczyszczalni, z których Zalew odbiera wodę, budowę i organizację urządzeń do odbioru ścieków z jednostek pływających.

7. Poprawa gospodarki wodno-ściekowej i uregulowanie gospodarki odpadami we wszystkich gminach.

8. Zalesianie nieużytków i obszarów, których zalesienie poprawi stan środowiska naturalnego.

9. Stworzenie i stosowanie systemu warunków prawnych, organizacyjnych i ekonomicznych do przekształcenia osad położonych na południowym brzegu Zalewu, w osady wzorcowe, o dużych walorach turystyczno-wypoczynkowych (Kamienica Elbląska, Suchacz, Nabrzeże, Kadyny, Tolkmicko, Frombork, Nowa Pasłęka, Święty Kamień, Jagodno, itp.).

10. Modernizacja oczyszczalni ścieków we Fromborku, Nowym Dworze Gdańskim oraz wprowadzanie ograniczeń we wszystkich oczyszczalniach w odprowadzanej wodzie z zanieczyszczeń chemicznych.

VIII. Rozwój instytucji na rzecz aktywności społecznej; wspomaganie działań samorządów lokalnych

1. Organizacja samorządu rybackiego.

2. Organizacja samorządu turystycznego.

3. Organizacja sejmików (forum) przedstawicieli organizacji gminnych działających na rzecz rozwoju lokalnego.

Wykaz obejmuje zadania do realizacji przez samorządy gminne oraz zadania do realizacji przez samorządy wojewódzkie, administrację krajową i podmioty życia gospodarczego, ale wymagające wsparcia i zabezpieczenia prawno-organizacyjnego samorządów gmin lub szerokiego współdziałania realizatorów z samorządami gmin.

Wykaz jest otwarty i będzie sukcesywnie uzupełniany. Jego integralną częścią są zadania omówione przy celach bezpośrednich.